HỌ PHÙNG THÔN NGƯU TRÌ – HẬU DUỆ LƯỠNG QUỐC TRẠNG NGUYÊN PHÙNG KHẮC KHOAN, GẮN KẾT VỚI HỌ PHÙNG GIAO THỦY

Họ Phùng thôn Ngưu Trì là một dòng họ có lịch sử hình thành và phát triển lâu đời tại thôn Ngưu Trì, xã Nam Cường, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định. Trải qua nhiều thế hệ, dòng họ luôn giữ gìn truyền thống hiếu học, trọng đạo lý gia phong và tinh thần đoàn kết, gắn bó với quê hương.

Theo gia phả dòng họ và tư liệu phả tộc họ Phùng tại Nam Định, họ Phùng thôn Ngưu Trì tự hào là hậu duệ của Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan (Trạng Bùng) – danh nhân văn hóa kiệt xuất của dân tộc Việt Nam.

1. Nguồn gốc họ Phùng thôn Ngưu Trì – Hậu duệ Lưỡng quốc Trạng nguyên

Theo truyền thống gia phả, họ Phùng thôn Ngưu Trì có nguồn gốc từ đại tông họ Phùng vùng Sơn Tây xưa, là nơi phát tích của Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan (1528–1613). Trong quá trình thiên cư, con cháu họ Phùng đã về vùng Nam Định khai canh, lập nghiệp, hình thành nên các chi họ Phùng tại nhiều địa phương, trong đó có Ngưu Trì và Giao Thủy.

Trong ý thức tộc họ, Phùng Khắc Khoan được tôn là viễn tổ, là cội nguồn tinh thần chung của các chi họ Phùng. Đối với họ Phùng thôn Ngưu Trì, việc xác nhận mình là hậu duệ của Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan không chỉ là niềm tự hào mà còn là nền tảng đạo lý để giáo dục các thế hệ con cháu.

2. Mối liên hệ giữa họ Phùng thôn Ngưu Trì và họ Phùng Giao Thủy

Theo tư liệu phả tộc họ Phùng tại Nam Định:

• Họ Phùng thôn Ngưu Trì (xã Nam Cường, huyện Nam Trực) có mối quan hệ huyết thống và tông chi với họ Phùng làng Hoành Nhị, huyện Giao Thủy (nay thuộc thị trấn Ngô Đồng).Theo Phả tộc họ Phùng làng Ngưu Trì, xã Nam Cường, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định thì thủy tổ họ Phùng làng Hoành Nhị là anh trai của thủy tổ Phùng Phúc Quý thuộc họ làng Ngưu Trì và là con đẻ của Thái thường tự khanh Phùng Khắc Trung tự Phúc Hiền

• Gia phả ghi nhận rằng thủy tổ họ Phùng Ngưu Trì và thủy tổ họ Phùng Hoành Nhị – Giao Thủy là anh em ruột hoặc cùng thế hệ xuất phát từ đại tông họ Phùng, cùng là hậu duệ thuộc dòng Phùng khắc khoan.

• Vì vậy, họ Phùng thôn Ngưu Trì và họ Phùng Giao Thủy được xem là hai chi họ anh em, cùng chung cội nguồn, chỉ khác địa bàn cư trú và thủy tổ khai chi tại địa phương.

Mối quan hệ này được thể hiện rõ qua các hoạt động giao lưu họ tộc, các lễ tri ân tổ tiên và đặc biệt là việc họ Phùng Giao Thủy tổ chức Lễ đón nhận chân dung Danh nhân Văn hóa Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan, mà các chi họ Phùng khác, trong đó có Ngưu Trì, đều coi đây là niềm tự hào chung của đại họ.

3. Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan – Viễn tổ chung của các chi họ

Phùng Khắc Khoan (Trạng Bùng) là:

• Trạng nguyên triều Lê Trung Hưng

• Nhà ngoại giao lỗi lạc, được triều đình phương Bắc kính trọng, suy tôn là Lưỡng quốc Trạng nguyên

• Nhà văn hóa, nhà thơ, nhà chính trị tiêu biểu của thế kỷ XVI–XVII

Đối với họ Phùng thôn Ngưu Trì và họ Phùng Giao Thủy, cụ Phùng Khắc Khoan là biểu tượng chung của trí tuệ, nhân cách và tinh thần hiếu học, là tấm gương lớn để các thế hệ hậu duệ noi theo.

4. Quá trình hình thành và phát triển họ Phùng thôn Ngưu Trì

Sau khi định cư tại Ngưu Trì, họ Phùng thôn Ngưu Trì đã:

• Khai khẩn ruộng đất, ổn định đời sống

• Góp phần xây dựng làng xã, giữ gìn phong tục truyền thống

• Duy trì sinh hoạt họ tộc, tế lễ tổ tiên, gìn giữ gia phả

Qua nhiều thế hệ, con cháu họ Phùng thôn Ngưu Trì luôn ý thức rõ mình là hậu duệ của Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan, đồng thời giữ mối liên hệ gắn bó với chi họ Phùng Giao Thủy trong tinh thần đại đoàn kết họ Phùng.

5. Truyền thống hiếu học – gắn kết đại họ Phùng

Tiếp nối truyền thống của viễn tổ Phùng Khắc Khoan, họ Phùng thôn Ngưu Trì luôn coi trọng:

• Học hành, tri thức

• Tu dưỡng đạo đức

• Sống nghĩa tình với gia đình, dòng họ và quê hương

Sự gắn kết giữa họ Phùng thôn Ngưu Trì – họ Phùng Giao Thủy – các chi họ Phùng khác chính là nền tảng để đại họ Phùng không ngừng phát triển, giữ vững bản sắc và truyền thống tốt đẹp.

6. Kết luận

Họ Phùng thôn Ngưu Trì là một dòng họ có lịch sử lâu đời tại Nam Định, là hậu duệ của Lưỡng quốc Trạng nguyên Phùng Khắc Khoan, đồng thời có mối quan hệ tông chi, anh em ruột thịt với họ Phùng Giao Thủy. Việc gìn giữ và phát huy truyền thống chung ấy không chỉ là niềm tự hào của riêng Ngưu Trì hay Giao Thủy, mà còn là trách nhiệm của toàn thể con cháu đại họ Phùng hôm nay và mai sau.